Ο Σύλλογος

Ο Σύλλογος

Ο Σύλλογος ιδρύθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 1984 από Μαραθοκαμπίτες της Αθήνας με σκοπό την ανάπτυξη σχέσεων συναδέλφωσης και αλληλεγγύης μεταξύ μελών, την ανύψωση του μορφωτικού , πολιτιστικού και κοινωνικού επιπέδου καθώς και την προώθηση  και επίλυση τοπικών θεμάτων του Μαραθόκαμπου, της παροικίας των Αθηνών και της Σάμου γενικότερα.

Η επίτευξη των παραπάνω στόχων πραγματοποιείται με την οργάνωση πνευματικών , και πολιτιστικών  εκδηλώσεων , εκδρομών, και μουσικοφιλολογικών συγκεντρώσεων , εκθέσεων , θεατρικών παραστάσεων καθώς και με απονομή τιμητικών διακρίσεων , βραβείων ή υποτροφιών προς αριστεύσαντα μέλη.

Η ίδρυση του Μαραθοκάμπου.

Ο Μαραθόκαμπος βρίσκεται στο νοτιοδυτικό τμήμα της Σάμου, ξαπλωμένος στη νότια πλαγιά του Φτεριά αγναντεύοντας νότια τα Δωδεκάνησα σπαρμένα στο πέλαγος και νοτιοδυτικά τους Φούρνους Κορσεών.

Εκτείνεται από βορά προς νότο μεταξύ των ισοϋψών των 200 και 300 μέτρων, με μέσο υψόμετρο περί τα 250.

Έχει περιφέρεια 48,09 Km2, που αντιστοιχεί στο 10,07% της ολικής έκτασης της Σάμου, το μεγαλύτερο μέρος όμως είναι ορεινό βραχώδες και άγονο.

Σήμερα μαζί με το Καρλόβασι αποτελούν τον ένα απ’ τους δυο δήμους του νησιού, τον Δήμο της δυτικής Σάμου, τον Δήμο Καρλοβάσου.

Το πότε ακριβώς άρχισε να δημιουργείται το χωριό δεν είναι γνωστό. Ο Εμ. Κρητικίδης στη Τοπογραφία της Σάμου αναφέρει ότι άρχισε να χτίζεται το 1715 από κατοίκους που ήρθαν φυγάδες απ’ το Γύθειο ή Μαραθονήσιο, όταν οι Τούρκοι κατάκτησαν την Πελοπόννησο, απ’ όπου πήρε και το όνομα. Ο Αρχιεπίσκοπος Ιωσήφ Γεωργειρήνης (1666-1671), στη περιγραφή της Σάμου αναφέρει ότι κατά την εποχή του ο Μαραθόκαμπος είχε 200 σπίτια και δυο εκκλησίες κι ότι «δια την αφθονίαν των πέριξ φυομένων μαράθρων καλείται Μαραθόκαμπος». Όπως αναφέρει κι ο Επ. Σταματιάδης στα Σαμιακά, οι Τούρκοι ονόμαζαν το χωριό Αϊοντοβαλή, που μεταφράζεται χωριό με τα μάραθα, που κι αυτό επιβεβαιώνει την προέλευση του ονόματος.

Αναμφίβολα οι εκκλησιές ήταν του Προφήτη Ηλία και της Αγίας Τριάδα και υπολογίζοντας 4 με 5 άτομα κατά οικογένεια, θα πρέπει εκείνη την εποχή ν’ αριθμούσε 800 με  1000  κατοίκους, ίσως και περισσότερους,

Ακόμα νωρίτερα το 1632, όπως γράφει η Σ. Λάιου στο βιβλίο της «Η Σάμος κατά την Οθωμανική περίοδο», ο Μαραθόκαμπος αναφέρεται σε κατάστιχο των υπόχρεων κεφαλικού φόρου με 73 εστίες, αλλά κι ο Μανόλης Βουρλιώτης, σε δημοσίευσή του στην «Αντιπελάργηση» του Πνευματικού Ιδρύματος Δημητρίου, γράφει: «Μια πρώιμη μαρτυρία αποτελεί η αναφορά του ηγουμένου της μονής Χοζοβιώτισας Θεοδοσίου, ο οποίος στη διαθήκη του (27 Μαρτίου 1624) δηλώνει ρητά ότι γεννήθηκε στον Μαραθόκαμπο» και παρακάτω ότι το 1607 ο Μαραθοκαμπίτης Μιχάλης Ροδίτης δώρισε το σπίτι και τα δυο αμπέλια του στη μονή Πάτμου και σαν μάρτυρας υπογράφει ο εφημέριος της Αγίας Παρασκευής παπά-Ιωάννης.

Όλα αυτά τα δεδομένα δείχνουν ότι η δημιουργία του χωριού θα πρέπει να είχε αρχίσει πολύ νωρίς, αμέσως σχεδόν με την έναρξη του εποικισμού της Σάμου το δεύτερο μισό του 16ου αιώνα κι ο Μαραθόκαμπος είναι απ’ τα πρώτα χωριά του νησιού που δημιουργήθηκαν μετά την λεγόμενη ερήμωση.

Ο Επαμεινώνδας Σταματιάδης αναφέρει ότι αρχικά άρχισε να δημιουργείται χαμηλότερα, στη θέση Λουκαίικα, Λ’καίικα τη λέμε στη Μαραθοκαμπίτικη διάλεκτο, αργότερα όμως άλλοι, ίσως για περισσότερη ασφάλεια, ίσως για τις μεγάλες πηγές, ή ακόμα και γι’ άλλους λόγους, έστησαν τα σπιτικά τους ψηλότερα, στη σημερινή του θέση κι εκεί προοδευτικά απορροφήθηκαν και  οι πρώτοι.

Αρχικά το χωριό, όπως φανερώνουν τα παλιά σπίτια με την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική τους, τα στενά και δαιδαλώδη σοκάκια, οι σούδες και οι καμάρες, κατέλαβε τις περιοχές γύρω απ’ την πλατεία της λούγκας και τον Προφήτη Ηλία κι έφτανε μέχρι πάνω απ’ την Αγία Τριάδα και κάτω την Αγία Παρασκευή. Ο χώρος αυτός βρίσκεται μεταξύ δυο χειμάρρων που βρίσκονται οι πηγές της λούγκας, της σγουρούς, της άπλυτης και πιο ψηλά της φλέβας, που τους εξασφάλιζε το κυριότερο αγαθό το νερό κι ίσως ακόμα οι απόκρημνες κοίτες των χειμάρρων να τους παρείχαν κάποια επί πλέον ασφάλεια.

Αργότερα το χωριό επεκτάθηκε προς τα δυτικά και τα νότια και κατέλαβε την σημερινή του έκταση.

Η κάθε ομάδα εποίκων που ερχόταν έχτιζε την δική της γειτονιά συνέχεια της άλλης, κι όπως συμβαίνει μέχρι και σήμερα, τα σπίτια ήταν συνεχόμενα με επίκοινους τοίχους με αποτέλεσμα τα περισσότερα να έχουν μόνο πρόσοψη και δώματα από χώμα,. Οι δρόμοι ήταν στενοί και δαιδαλώδεις μ’ αρκετές καμάρες που δυσκόλευε πολύ την κυκλοφορία του κάθε επίδοξου επιδρομέα, ληστή ή κουρσάρου, όταν μάλιστα πίσω απ’ τα παράθυρα παραμόνευαν οι κάνες των τουφεκιών ή τους περίμεναν στη γωνιά.

Όλοι οπλοφορούσαν την εποχή εκείνη και οι περισσότεροι, αν όχι όλοι, δεν ήταν άσχετοι με τα όπλα, κάποιος πόλεμος, κάποια επανάσταση τους έσπρωξε μέχρι εδώ. 

Όπως αναφέρεται απ’ τους πρώτους κατοίκους ήταν οι Χιώτες, οι λεγόμενοι χιοσάμιοι που οι πρόγονοί τους είχαν ακολουθήσει τους Γενοβέζους στη Χίο όταν εγκατέλειψαν την Σάμο τον 15ον αιώνα. Αυτοί έφεραν και την εικόνα της Αγίας Ματρόνας, της Χιώτισσας Αγίας, που βρίσκεται στην εκκλησία του Προφήτη Ηλία και Της έχει αφιερωθεί η βόρεια υπόσταση. Ακολούθησαν Πελοποννήσιοι, Κρητικοί, Καριώτες, Δωδεκανήσιοι κι από άλλες ακόμα περιοχές, οι περισσότεροι επαναστάτες και συμπολεμιστές των Ενετών και των Ρώσων κυνηγημένοι απ’ τους Τούρκους, που εύρισκαν άσυλο στη Σάμο με τα πρωτοφανή για την εποχή εκείνη προνόμια που της είχαν δοθεί απ’ τον Κιλίτς  Αλή.

Κατά την απογραφή του 1828 ο Μαραθόκαμπος είχε 3127 κατοίκους, του 1864 είχε 3630, τους περισσότερους από κάθε άλλη απογραφή και σ’ όλες τις υπόλοιπες μέχρι το 1940 ο πληθυσμός κυμαινόταν γύρω στους 3600 κατοίκους.

Κατά την μεταπολεμική περίοδο σημειώθηκε μεγάλη μείωση του πληθυσμού, κατά την τελευταία απογραφή του 2011 είχε 1900 κατοίκους κατανεμημένους σε οκτώ οικισμούς, οι περισσότεροι νέοι λόγω τουρισμού, ο Μαραθόκαμπος με 1069, ο Κάμπος με 471, ο Όρμος με 194, Βελανιδιά με 72, η Αγία Κυριακή με 43, ο Λιμνιώνας με 29, το Παλιοχώρι με 16, και τα Ισώματα με 6.                         

                                                             Ε. Γ. Κιλουκιώτης  19 – 9 – 2019

Σχόλια

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

Χρησιμοποιούμε cookie για την εξατομίκευση περιεχομένου και διαφημίσεων, την παροχή λειτουργιών κοινωνικών μέσων και την ανάλυση της επισκεψιμότητάς μας. Επίσης, κοινοποιούμε πληροφορίες σχετικά με την από μέρους σας χρήση του ιστότοπού μας στους συνεργάτες κοινωνικών μέσων, διαφήμισης και αναλύσεων.

Close